Te kleine woning Hogendijk toch gesplitst na papieren truc

De leefbaarheid van buurten beschermen door het splitsen en verkameren van huizen aan banden te leggen was de wens achter nieuw Zaans beleid, maar volgens bewoners van de Hogendijk komt daar niets van terecht. Huisnummer 112 was te klein om splitsing toe te staan, maar er werd een mouw aan gepast met een interne verbouwing. Er is groen licht voor vier appartementen .

Een hoorcommissie van Zaanstad buigt zich voor de tweede keer over het adres, na een eerdere hoorzitting over de bouwkundige splitsing. Nu ligt onder andere de truc om een woning eerst te vergroten om hem vervolgens te kunnen splitsen op tafel: een omweggetje voor een projectontwikkelaar die zeker niet de bedoeling van de gemeenteraad is geweest. Maar Zaanstad kijkt alleen naar de juridische en papieren werkelijkheid, klagen de omwonenden. Zo komt volgens de gemeente de leefbaarheid niet in het gedrang als eerdere bewoners van een pand geen overlast hebben veroorzaakt die tot klachten leidde.

Een grote grief is dat 'participatie helaas wel degelijk een wassen neus is,' aldus de bezwaarmakers. 'De gemeente schrijft in het participatieprotocol dat ze heeft opgesteld voor ontwikkelaars dat participatie cruciaal is, zeker bij afwijkingen van het bestemmingsplan, maar neemt kennelijk niet de moeite om na te gaan of er daadwerkelijk wordt geparticipeerd. Het is optioneel. Je kunt het doen, zegt de gemeente. Maar je kunt het dus ook niet doen.' En dan gebeurt het niet, bleek in het onderhavige geval. 'Is participatie überhaupt onderwerp van gesprek geweest tussen de gemeente en de ontwikkelaar?'

Het bestemmingsplan Oude Haven stelt dat het bestaande aantal woningen per bouwvlak niet mag worden uitgebreid. Maar Hogendijk 112 is het voormalige kantoortje van garage Starreveld, later onderdeel van fietsenwinkel Siem de Boorder, tussen de bouwvlakken van Hogendijk 114 en 112 in. En wat doet een projectontwikkelaar in zp'n geval? Die grijpt naar de zogeheten kruimelgevallenregeling die heel veel uitzonderingen op bestemmingsplannen mogelijk maakt.

Het Paraplubestemmingsplan voor kamerverhuur, woningsplitsing en toeristische verhuur prevaleert boven de regels uit het bestemmingsplan Oude Haven voor wat betreft deze onderwerpen. Eén van de regels in het Paraplubestemmingsplan is dat het gebruiksoppervlak van een woning voor een splitsing groter moet zijn dan 140 vierkante meter. Dat was voor Hogendijk 112 in eerste instantie niet zo, maar door te verbouwen en het kantoortje erbij te betrekken wel. Drie extra woningen erbij geplust.

'De gemeente lijkt aan allerlei projecten zonder meer medewerking te verlenen. We begrijpen dat er behoefte is aan woningen op dit moment. Maar waarom zorg je er als gemeente niet ten minste voor dat bewoners netjes van tevoren door een projectontwikkelaar worden geïnformeerd?' vragen de zittende bewoners zich af. 'Je kunt er toch in ieder geval voor zorgen dat deze ingewikkelde regelgeving kort en bondig wordt uitgelegd?' Daar schijnt het management op het stadhuis echter niet voor te voelen, hoorde hun juridische vertegenwoordiger.

De stadsadvocaat zei tijdens de hoorzitting over de bouwkundige splitsing dat 'de leefbaarheid uitgebreid wordt getoetst bij de woningvorming,' maar de bezwaarmakers vragen zich af 'hoe dan?' Er wordt volgens hen alleen gekeken naar de oppervlakte van de woning, of de gesplitste appartementen volgens de tekening per stuk groter zijn dan 50 vierkante meter en of er funderingsherstel zal plaatsvinden. Geen klachten of meldingen uit de buurt over overlast door (eerdere) huurders oké, maar wat hebben eerdere huurders van Hogendijk 112 hiermee te maken? Is er ook gekeken naar meldingen die gaan over andere adressen in de buurt, zoals de gesplitste woning Hogendijk 98? Daar kwam geen antwoord op.

Los van nummer 112 blijven bewoners van Oude Haven vragen om een visie voor hun historische stukje Zaandam, net als ze dat gedaan hebben voor de herontwikkeling van jachthaven Dukra in de Voorzaan. Wil de gemeente dat de binnendijkse Hogendijk straks alleen maar kleine en vaak (te) dure appartementjes huisvest, waarop misschien ook de hele buitendijkse Hogendijk zal volgen? Wat blijft er dan over van de grote cultuurhistorische waarde van de Hogendijk?

Het liefst zien bewoners dat het voormalige kantoortje weg wordt gehaald, zodat een logische overgang ontstaat tussen appartementen en huizen en met meer groen en een mooi doorzicht op de unieke eeuwenoude dijksloot. 'Belangrijk voor de leefbaarheid is in ieder geval het toevoegen van ruimtelijke kwaliteit. Het mag niet alleen gaan om kwantiteit, het kortzichtig meer woningen toevoegen.'