‘Inbreien van woningen hoeft niet ten koste te gaan van groen’

Een groen voorbeeld uit China.
Foto: Pixabay / Chang 2016

Inbreien en verdichting verhouden zich lastig tot het groener en klimaatbestendig maken van de stad. Dat blijkt uit een analyse van satellietbeelden van Zaanstad tussen 2003 en 2016, melden inwoner en beleidsonderzoeker bij het Planbureau voor de Leefomgeving Robert Koelemeijer en docent Urban Planning bij de Universiteit van Amsterdam Mendel Giezen vandaag in RO magazine.

In Zaanstad is in die dertien jaar tijd bijna 20 procent van het stedelijk groen verloren gegaan en gezien alle bouwplannen blijft de verdichting de komende jaren onverminderd doorgaan. Toch kan een compacte stad ook groen zijn, is de boodschap van het artikel. Het tegengaan van hittestress en het voorkomen van wateroverlast als er in korte tijd veel regen valt staat is veel gemeenten hoog op de agenda. Het realiseren van meer groen in de stad kan daarin een belangrijke rol spelen: de schaduw van bomen en het verdampen van vocht zorgt voor verkoeling op warme zomerdagen. Groenstroken kunnen grote hoeveelheden neerslag opvangen.

Maar de roep om meer woningen is luid en de woningnood hoog. De twee onderzoekers constateren een opvallend verschil tussen al bestaande wijken: met name in woonwijken die gebouwd zijn voor 1985 is veel groen door betegelde tuinen verloren gegaan, terwijl in jongere wijken dit minder het geval is, ‘mogelijk omdat er al vanaf de oplevering minder groen aanwezig was en omdat bomen die bij de oplevering van de wijken zijn geplant nog verder zijn gegroeid in de beschouwde periode, hetgeen de ontgroening compenseert’. Het opvullen van ‘lege’ plekken in de stad is nu de nieuwe ambitie, maar verdwijnt daarmee nog meer groen?

Waar een wil is…

Het hoeft niet, volgens Koelemeijer en Giezen. Zij zien mogelijkheden om die nieuwbouw te combineren met groen door bijvoorbeeld de aanleg van daktuinen of door groene gevels. Vanzelf zal dat niet gaan gebeuren, omdat de meeste projectontwikkelaars zullen blijven gaan voor het bouwen van zoveel mogelijk woningen tegen zo laag mogelijke kosten. De gemeente zal dus moeten sturen, zoals Den Haag al doet met een puntensysteem voor groen- en natuurinclusief bouwen. Het systeem verplicht projectontwikkelaars om voldoende groen in bouwplannen te realiseren. Vooraf is vastgelegd hoeveel punten in totaal nodig zijn bij een bouwproject. Zaanstad wil het Haagse voorbeeld volgen, maar beschikt zelf over weinig grond. De gemeente zal dus aan de slag moeten om door het stellen van voorwaarden aan bouwprojecten een groene component af te dwingen.

Reacties