Krommenie toch ooit een pleisterplaats voor de Romeinen

Foto: Gemeente Zaanstad

Het Zaanse bureau Argo heeft onder het Provily Sportpark in Krommenie de resten van een wachttoren blootgelegd en volgens gemeentelijk archeoloog Piet Kleij is er vrijwel geen twijfel meer dat het om een door Romeinen gebouwd exemplaar gaat. Dat maakt van Krommenie de meest noordelijke Romeinse (militaire) nederzetting op het vasteland van Europa.

De opgravingen rond de wachttoren worden deze week afgerond, maar wat nu wel vaststaat is dat hij vierkant was en onderaan ongeveer drie bij drie meter mat. De bovenverdiepingen waren waarschijnlijk iets groter. De archeologen hebben twee van de vier hoekpalen bloot gelegd en uitgegraven. Om de toren heen stond een grote omheining van boomstammen, een palissade, die een ruimte bijna zo groot als een half voetbalveld omsloot. Meestal waren die kleiner.

Opmerkelijk

De omheining was niet vierkant, zoals op veel andere plekken in Europa, maar vijfhoekig. Zowel de grootte en de vorm van de palissade als de ligging van het geheel, ‘buiten’ het Romeinse Rijk, maken de vonsten opmerkelijk. Rosa en de PvdA anticipeerden daar al op met het voorstel om de toren – al dan niet in de vorm van een replica – tot een blijvende herinnering in de nieuwe woonwijk die op het voormalige sportpark verrijst te promoveren.

De Romeinen moeten hun wachttoren en de omheining met zorg hebben aangelegd. De toren staat in een veenmoeras en om daar te komen hebben ze een dichtgegroeide kreek uitgegraven, zodat een kanaal ontstond dat aansloot op waterwegen die naar de bewoonde wereld leidden. Het terrein zelf hoogden ze op met kleiplaggen. De boomstammen zijn waarschijnlijk aangevoerd vanaf de duinen of vanuit het rivierengebied langs de Rijn.

Aardewerk

Onder de palissade ontdekten de archeologen aardewerk dat mogelijk nog ouder is dan de toren. Gezien de vorm van dit aardewerk lijkt het erop dat de wachttoren uit de eerste helft van de eerste eeuw dateert. Verder onderzoek zal moeten uitwijzen of deze datering kan worden aangescherpt.

De hele wachttoren blootleggen gaat niet lukken: er ligt een grote elektriciteitskabel in de weg die half Krommenie van stroom voorziet.

Reacties