Benedendeks is het op een riviercruiseschip vaak niet zo'n feest

Het is een business die goed is voor de lokale economie en daarom wil onder meer Zaanstad meer riviercruiseschepen binnenhalen . Op grond van een maandenlang onderzoek van platform voor onderzoeksjournalistiek Investico met radioprogramma Argos en dagblad Trouw kun je je echter afvragen óf je dat wel zou moeten willen.

Werknemers van rederijen die de cruises aanbieden blijken op grote schaal te worden uitgebuit. Op de tochtjes over het water maken personeelsleden benedendeks vaak aaneengesloten werkdagen van tien tot zestien uur tegen een uurloon van gemiddeld twee tot vier euro.Dat mag niet volgens de Arbeidstijdenwet, maar de Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid - voorheen de Arbeidsinspectie – kijkt de andere kant op.

Personeel uit Oost-Europa en Azië

Regelmatig wordt bovendien op het loon geld ingehouden voor kost en inwoning op het schip en de zorgverzekeringspremie. Het doorgaans in Oost-Europa en Aziatische landen geworven personeel moet bovendien borg betalen of het paspoort inleveren, waardoor ze minder makkelijk kunnen vertrekken. Toch komen de werknemers zelden in het geweer, omdat wat hen betreft de verdiensten een stuk beter zijn dan in het thuisland.

Overuren worden niet vergoed, zo staat in veel contracten die Investico heeft ingezien. Vrije dagen komen, in het slechtste geval,

gewoon

niet voor

in een seizoen dat zo’n acht maanden duurt

. Het personeel is meestal niet in dienst van de rederijen, maar van op Cyprus gevestigde uitzendbureaus.

[embed][/embed]

Vakbond Nautilus International kaartte de hopeloze arbeidsomstandigheden twee jaar geleden al aan, maar dat heeft dus kennelijk geen zoden aan de dijk gezet. De bond zei destijds dat de uitbuiting aan boord van riviercruiseschepen mogelijk is omdat de regelgeving in Europa met elkaar botst.

Vorig jaar wel controles

Vorig jaar april hield de politie samen met de inspectie SZW een controle op vijftien riviercruiseschepen en constateerde daarbij negen overtredingen van de Arbeidstijdenwet en de Wet minimumloon als onderdeel van een internationaal initiatief van Aquapol, een Europees samenwerkingsverband van politiediensten op het water. De diensten controleerden de bemanningssterkte, arbeids- en rusttijden van het nautisch personeel, de vergunningen, uitrustingen, (brand)veiligheid en de werkomstandigheden van horeca/huishoudelijk personeel.

[embed][/embed]

De inspectie SZW startte ook onderzoeken naar de aard van de contracten die uitzendbureaus hebben afgesloten met hun werknemers die als personeel op zes van de vijftien riviercruiseschepen voeren. Het ging hierbij vooral om de vraag of de contractuele verplichtingen die de werknemers aangingen in lijn waren met de Nederlandse wetgeving.

Dubbele contracten

Eén van de uitzendorganisaties bleek meteen al met dubbele contracten te werken: één voor de organisatie in het thuisland en één voor de Europese werkgever. De betaling van het loon werd geregeld in het thuisland en lag ongeveer de helft lager dat het wettelijk minimumloon in Nederland.

De inspectie legde naar aanleiding van controles vorig jaar voor 492.000 euro aan boetes op bij schepen die onder Nederlandse vlag varen. Dit jaar hebben de schepen echter geen prioriteit.