Zaandam ongezondse deel van Zaanstreek - Waterland

Een in opdracht van de provincie door het RIVM gemaakte ruimtelijke analyse van de leefomgeving in Noord-Holland Zuid laat zien dat in Zaandam meerdere factoren samenkomen die  gezondheidsbescherming en gezondheidsbevordering in de weg staan. De rapportage moet de gemeente handvatten geven voor verbeteringen.

Gekeken is naar de hoeveelheid groen in een buurt, de luchtkwaliteit, het geluid van verkeer, de kans op overstromingen en de sociale veiligheid. Andere factoren zijn de aanwezigheid van fietspaden en of er voorzieningen zoals scholen en winkels in de buurt zijn. Ook is in kaart gebracht waar mensen wonen bij wie de leefomgeving nog meer dan gemiddeld impact heeft op hun gezondheid. Bijvoorbeeld door hun leeftijd (kinderen en 65-plussers). Of omdat ze eenzaam zijn of een slechte gezondheid hebben.

Op bepaalde plekken komen meer ongezonde factoren tegelijk voor dan elders. Dat is het geval rond Velsen, Schiphol, Westpoort en Amsterdam Noord en Zuidoost. Kwetsbaarheid van de bevolking speelt vooral een rol in Amsterdam Geuzenveld / Slotermeer en Slotervaart en Amsterdam Zuidoost en Noord. Maar het geldt ook voor Zaandam, Velsen en Haarlem. De factoren verschillen per gebied. In het noorden van Zaanstreek - Waterland is de omgeving minder kwetsbaar dan gemiddeld

In Velsen gaat dat bijvoorbeeld om luchtkwaliteit, geluid en temperatuur op een zomerse dag, maar ook om gevoelens van onveiligheid. In Amsterdam Zuidoost voelen meer mensen zich onveilig, is er minder groen en is de temperatuur op een zomerse dag hoger. In andere delen van het zuiden van Noord-Holland komen minder schadelijke factoren tegelijk voor, zoals Zuid-Kennemerland en de Gooi en Vechtstreek. 

De leefomgeving kan zowel positieve als negatieve effecten op de gezondheid hebben. Een positieve invloed kan bijvoorbeeld een omgeving zijn waar het gemakkelijk is om te bewegen, gezond te eten en sociale contacten te onderhouden. Aan de andere kant kan de omgeving ook negatieve invloeden hebben, zoals door extreme hitte, luchtverontreiniging of geluidsoverlast.​ In een gezonde leefomgeving voelen bewoners zich prettig, worden ze aangemoedigd tot gezond gedrag en is de invloed van milieufactoren op gezondheid zo klein mogelijk.