RvS adviseert Tweede Kamer tegen verbod op voorrang statushouders

De Raad van State heeft de Tweede Kamer geadviseerd om het initiatiefwetsvoorstel van de parlementariërs Mona Keijzer (Groep Keijzer), René Claassen (Groep Markuszower) en Ranjith Clemminck (Ja21) voor een verbod op voorrang voor statushouders op een sociale huurwoning af te wijzen. De nieuwe gemeenteraad van Zaanstad is juist in meerderheid vóór zo'n verbod.

De RvS reageerde al eerder negatief op een  regeringsvoorstel met hetzelfde doel en de Afdeling advisering 'ziet geen aanleiding om anders te adviseren dan zij eerder deed'. Het initiatiefwetsvoorstel ontneemt gemeenten de mogelijkheid om personen vanwege hun status voorrang te verlenen bij het toewijzen van sociale huurwoningen. Naar aanleiding van afspraken in het coalitieakkoord van januari 2026 trok de regering dat eerdere wetsvoorstel in, maar de drie schrijvers van het initiatiatiefwetsvoostel proberen het via een omweg opnieuw op tafel te krijgen. 

In haar eerdere advies over het regeringsvoorstel concludeerde de Afdeling advisering dat het wegnemen van de mogelijkheid voor gemeenten om vergunninghouders voorrang toe te kennen in strijd is met het recht op gelijke behandeling zoals dat onder meer is vastgelegd in artikel 1 van de Grondwet. Statushouders zijn geen asielzoekers en mogen in Nederland blijven.

'Net als andere groepen woningzoekenden waaraan gemeenten voorrang kunnen verlenen, bevinden deze vergunninghouders zich in een duidelijke achterstandspositie. Het wegnemen van de mogelijkheid om urgentie toe te kennen aan deze groep maakt het voor gemeenten moeilijk om in hun huisvestingsbeleid rekening te houden met de nadelige (start)positie van vergunninghouders op de woningmarkt,' aldus het advies.

'De voorwaarden om de achterstandspositie weg te nemen zullen niet snel zijn vervuld. Doordat er bovendien niets verandert aan de gemeentelijke taak te zorgen voor huisvesting van vergunninghouders, worden gemeentebesturen in een spagaat gebracht.'