Gevelstenen Beschuitstoren straks te zien in Wormer én in Zaandijk

Foto: wormerwonen.nl

De replica van de Beschuitstoren in Wormer krijgt afgietsels van de gevelstenen die ooit de noord-, oost-, zuid- en westzijde van het origineel sierden. Deze stenen zitten tegenwoordig in de oostelijke gevel van het Honig Breethuis in Zaandijk.

De nieuwe Beschuitstoren wordt gebouwd vlakbij de plek waar de eerste toren van omstreeks 1647 tot 1896 (de tekening hieronder is van Hendrik Tavenier, gedateerd 1793) heeft gestaan. Hij werd destijds wegens gevaar voor de omgeving gesloopt. Gevelstenenspecialist Wil Abels heeft anno 2018 inmiddels de mallen klaar om de herrijzenis van het beeldbepalende bouwwerk helemaal áf te maken. Die werden vervaardigd van vier lagen siliconenrubber en worden nu in zijn restauratieatelier gebruikt als gietvorm.

Beschuit of tweebak, veelal Wormer banket genoemd, was lang een belangrijke inkomstenbron in het dorp. In 1648 waren er zo’n 100 bakkerijen, eerder zelfs 150. In deze bakkerijen ging in de eerste jaren het werk dag en nacht door: in een etmaal werd vier tot zeven maal gebakken. Zesentwintig korenmolens konden de toevoer van het benodigde meel nauwelijks aan.

Torenklok signaal voor bakkers

Omstreeks 1647 – de meningen over het bouwjaar lopen nogal uiteen; er wordt zelfs gesproken van 1620 – werd in Wormer een toren gebouwd met als doel om door klokgelui aan te kondigen wanneer de bakkers hun ovens mochten stoken en wanneer zij ‘s avonds hun vuur weer moesten doven. Op het niet nakomen daarvan stonden boetes.

Herbouw

De herbouw is een initiatief van de Stichting Beschuitstoren, met financiële steun van de Stichting Support Cultuur en Sport Wormerland. In het schuurvormige bouwwerk naast de toren ter hoogte van Dorpsstraat 125–135 komt kantoorruimte voor Centrum Jong en de Monumenten Wacht. Daarboven, op de eerste verdieping, komen drie sociale huurwoningen van WormerWonen.

In de toren zelf komt het archief van het Historisch Genootschap. Op de begane grond van de toren zullen archeologische vondsten te zien zijn. In de transparante gang die de toren met de schuur verbindt is plaats voor de oude brandweerspuit van Wormer.

De eerste paal werd op 5 juli vorig jaar geslagen. Naar verwachting zullen de ruimtes en de woningen komend voorjaar worden opgeleverd.

Reacties