
Alle gemeenteraden in onze woonregio hebben het voorstel voor een nieuwe manier om sociale huurwoningen te verdelen omarmd en daarmee kan deze andere werkwijze er komen. Naast de wachttijd (wachtpunten voor inschrijfduur) gaan ook actief zoeken (zoekpunten) en de persoonlijke situatie (situatiepunten) een rol spelen.
Zaanstad neemt bovendien deel aan het experiment met startpunten voor jongeren met een jongerencontractmet die verplicht moeten uitstromen uit een woning. Pas als overal de plaatselijke huisvestingsverordeningen zijn gewijzigd en in werking zijn getreden kan het systeem daadwerkelijk van start gaan. De verwachting is dit medio volgend jaar zal zijn in Zaanstreek - Waterland, Amstelland - Meerlanden en Amsterdam.
Op dit moment komne woningzoekenden met een dringende verhuiswens vanwege de schaarste aan woonruimte vaak nergens voor in aanmerking omdat de opgebouwde inschrijfduur onvoldoende is. Het nieuwe systeem wordt gezien als een verbetering voor jongeren en de zoekers met de grootste urgentie. Er moet nog wel aandacht worden besteed aan de positie van ouderen en laaggeletterden, want zullen naar verwachting de meeste moeite hebben met het opbouwen van zoekpunten en het werken met het systeem. Voor senioren is er overigens al de speciale Doorstroomregeling 65+ verhuurvoordeel binnen Zaanstreek - Waterland.
In net nieuwe systeem zijn de wachtpunten gebaseerd op de oude inschrijfduur. Eén jaar is daarbij gelijk aan één wachtpunt. Zoekpunten worden maandelijks opgebouwd door minimaal vier keer per maand te reageren op een woning en in een drietal situaties kunnen situatiepunten worden opgebouwd: bij een relatiebreuk waarbij kinderen in het spel zijn, bij inwonende kinderen en in het geval van thuiswonende jongeren in een problematische situatie (pleegjongeren en jongeren met ambulante ondersteuning).
Op 50 procent van de woningen die worden aangeboden via de aanbodsites WoningNet en Woonmatch tellen situatiepunten mee. Wachtpunten zijn de basis en worden blijvend opgebouwd. Zoekpunten en situatiepunten zijn voorwaardelijk. Als een woningzoekende een maand lang niet reageert op een woning, wordt één zoekpunt afgetrokken. Als een woningzoekende in een maand één tot drie keer reageert, blijft het aantal zoekpunten gelijk. Verder wordt één zoekpunt afgetrokken bij niet accepteren van een uitnodiging of bij het weigeren van een woning na bezichtiging.
Als een woningzoekende tweemaal na de acceptatie van een woning, maar nog vóór de ondertekening van het huurcontract alsnog weigert, gaan alle zoekpunten en situatiepunten de prullenbak in. Het experiment met het toekennen van startpunten aan jongeren die na afloop van hun tijdelijke huurcontract dakloos worden duurt twee jaar en deze punten zijn alleen lokaal geldig.
Alle mensen in de regio met een urgentieverklaring worden direct bemiddeld, met uitzondering van stadsvernieuwingsurgenten. Die kunnen zelfgaan zoeken. Op grond van de Huisvestingswet kan de gemeenteraad in de verordening opnemen dat voorrang wordt gegeven aan woningzoekenden die economisch of maatschappelijk gebonden zijn aan de woningmarktregio. Een experiment maakt het mogelijk om bij ten hoogste 30 procent van de te vergeven woningen deze voorrang toe te passen, vijf procent meer dan nu.
De Zaanse corporaties blijven voorrang geven aan Zaanse starters en doorstromers in de bestaande bouw en nieuwbouw. De voorrang bij de eerste verhuur van nieuwbouw kan variëren per project. Per project wordt afgestemd in hoeverre de corporaties voorrang gaan geven aan woningzoekenden die economisch of maatschappelijk gebonden zijn aan