Met alleen de stemmen van Forum voor Democratie en Democratisch Zaanstad tegen heeft de gemeenteraad gisteravond een motie aangenomen om de herdenking van de slavernij en de viering van de afschaffing daarvan op nemen in het vlaggenprotocol van de gemeente. Daarmee gaat de vlag op 30 juni halfstok aan het gemeentehuis en andere overheidsgebouwen en op 1 juli fier in top.
Keti Koti (‘verbroken ketenen’) wordt sinds 1955 op 1 juli in Suriname gevierd en dat heeft zich sinds 1975 vanuit Amsterdam Zuid-Oost verspreid over Nederland. De handel in tot slaaf gemaakten van Afrika naar Amerika maakte tussen 1525 en 1867 naar schatting twaalf miljoen slachtoffers en de Nederlandse Republiek was direct verantwoordelijk voor misdaden tegen zo’n 500.000 van hen. Na de zomer verschijnt het eindrapport van een onderzoek naar het Zaanse slavernijverleden, op verzoek van de raad uitgevoerd door het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis.
Ernstigste misdaad
Bijna zes jaar geleden nam het Europese Parlement een resolutie aan waarin de slavenhandel werd erkend als misdaad tegen de menselijkheid en de toenmalige minister-president Mark Rutte bood op 19 december 2022 namens de Nederlandse regering excuses aan voor de rol van de Nederlandse staat bij de slavernij. De Verenigde Naties besloten afgelopen maart de handel in tot slaaf gemaakte Afrikanen te betitelen als ‘de ernstigste misdaad tegen de menselijkheid’ op basis van de duur, de omvang, de wreedheid, het systematische karakter en de tot op de dag van vandaag voortduende gevolgen.
Vrijheid op 1 juli 1873
De slavernij in door Nederland bestuurde gebieden werd afgeschaft per 1 juli 1863, maar kende een overgangsperiode waardoor tot slaaf gemaakten effectief pas vrij waren op 1 juli 1873. Sinds 2009 is er een officiële nationale herdenking in het Oosterpark in Amsterdam en in Zaanstad groeide Keti Koti in tien jaar tijd uit van een intieme bijeenkomst op de Anton de Kombrug in Zaandam tot een vaste waarde. De aanpassing van het vlaggenprotocol is een logisch uitvloeisel van al die ontwikkelingen.