Zaanstad en Wormerland steunen oproep voor einde aan nachtvluchten

Een coalitie van vijftien gemeenten waaronder Zaanstad en Wormerland roept de formerende partijen in Den Haag op om de nachtrust van omwonenden van Schiphol de komende jaren te beschermen met een nachtsluiting van 23:00 tot 07:00 uur. Deze maatregel moet zorgen voor minder slapeloze nachten en een verbetering van de gezondheid van omwonenden, die al jaren ernstige hinder ondervinden van nachtvluchten.

Andere grote luchthavens gingen Schiphol al voor met vergelijkbare nachtsluitingen. De vijftien gemeenten pleiten in een position paper voor een nachtsluiting om de verstoorde balans tussen de luchthaven en de leefomgeving te herstellen. Nachtvluchten veroorzaken zware geluidsoverlast en verstoren de slaap van duizenden mensen. Naar schatting startten en landden in 2024 maandelijks meer dan 2400 nachtvluchten op Schiphol. Het geluid van een vliegtuig kan oplopen tot 80 decibel, vergelijkbaar met een voorbijrazende trein.

Economische schade

Nachtvluchten tellen tien keer zo zwaar mee in de geluidsbelasting als een vlucht overdag, want langdurige blootstelling aan dit geluid leidt tot slaapproblemen, verhoogde stress en hart- en vaatziekten. Verminderde cognitieve functies die met nachtrustverstoring gepaard gaan, leiden tot een lagere concentratie en productiviteit, en dus ook tot maatschappelijke en economische schade. Schiphol is met 473.814 vluchten per jaar in 2024 één van de drukste luchthavens van Europa en behoort wereldwijd tot de meest intensief gebruikte vliegvelden. Ook in de nacht.

Volgens een impactanalyse die het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat in 2025 publiceerde heeft nachtelijk vliegverkeer een grote impact op de gezondheid. Uit een eerder onderzoek van de GGD GHOR, waarbij de ervaren geluidshinder en slaapverstoring in kaart zijn gebracht, blijkt dat de WHO-norm van elf procent ernstige slaapverstoring door vliegverkeer niet alleen in de directe omgeving van Schiphol, maar ook ver buiten de luchthaven wordt overschreden.

Meer mensen geraakt

De groei van Schiphol is terug te zien in een toename van overlast. Een RIVM-onderzoek laat zien dat in 2020 meer mensen ernstige slaapverstoring ervoeren door vliegtuiggeluid dan in 2002. Het onderzoek wijst erop dat de impact van nachtelijk vliegverkeer op de slaap van omwonenden ernstiger is dan eerder werd aangenomen. Een nachtsluiting leidt tot een hinderreductie van 22,6 procent onder de 119.360 ernstig gehinderden. Voorwaarde voor een effectieve nachtsluiting, zo vinden de vijftien gemeenten, is dat de vluchten niet worden verplaatst naar de zogeheten randen van de nacht, tussen 22:00 en 23:00 en tussen 07:00 en 08:00 uur. Een volledige nachtsluiting dient daarom altijd gepaard te gaan met een daling van het totaal aantal vluchten.

Voorbeelden

Naast positieve effecten op de leefbaarheid en gezondheid van omwonenden kan een nachtsluiting ook economische voordelen hebben. Zo kunnen er kosten worden bespaard doordat er minder arbeid in de nacht nodig is. Daarnaast zullen aantrekkelijkere werktijden en efficiëntere personeelsinzet de werkomgeving van de luchthaven verbeteren. Deze maatregel draagt dus ook bij aan een toekomstbestendige en duurzame ontwikkeling van Schiphol. Grote luchthavens zoals Londen Heathrow, Frankfurt en Parijs Charles de Gaulle hanteren al strikte regels voor nachtvluchten, variërend van volledige sluitingen tot beperkingen.

De ondertekenaars van de position paper zijn in alfabetische volgorde: Aalsmeer, Amsterdam, Beverwijk, Haarlem, Heemskerk, Heiloo, Kaag en Braassem, Landsmeer, Leiden, Leiderdorp, Oegstgeest, Teylingen, Uitgeest, Wormerland en Zaanstad. De groep nodigt andere gemeenten uit zich bij hun oproep aan te sluiten.