GroenLinks wil meer ruimte voor voetgangers - ook ten koste van fietsers

GroenLinks wil de anderhalvemetersamenleving veiliger maken op straat door een rangorde in te voeren voor ruimte die deelnemers aan het verkeer letterlijk en figuurlijk krijgen: van bovenaan de prioriteitenlijst naar beneden voetgangers, fietsers, het openbaar vervoer, rijdende auto's en als laatste geparkeerde auto's.

Afstand houden is niet altijd even gemakkelijk in de openbare ruimte, die er niet op gebouwd is. Zo zijn de stoepen te smal voor tweerichtingsverkeer. 'Voetgangers zijn de meest kwetsbare verkeersdeelnemers, zeker in tijden waarin afstand houden essentieel is. Stoepen worden voor veel functies gebruikt en op sommige plekken in de stad is de ruimte voor voetgangers niet altijd vanzelfsprekend. Dat geldt voor mensen met een beperking, maar net zo goed voor bezoekers of Zaankanters met een volle boodschappentas. Al die voetgangers moeten zich comfortabel en veilig kunnen verplaatsen. Er zal goed bekeken moeten worden wat de ‘netto’ ruimte is om te lopen,' schrijft raadslid Jan de Laat in een agenda-initiatief. Maatregelen om ruimte te maken voor voetgangers zouden wat GL betreft kunnen zijn:

• Trottoirs vrijmaken of het verplaatsen van (demontabele) objecten, zoals prullenbakken of paaltjes; 
• Eenrichtingsverkeer voor voetgangers; 
• Een alternatief gebruik van parkeerplaatsen; 
• Voetgangers op de rijbaan of het fietspad, het principe van shared space ;
• Voetgangersgebied of straten (periodiek) afsluiten voor fietsverkeer.

Voor fietsers en voetgangers is het belangrijk dat fietsers voldoende afstand houden tot elkaar en tot voetgangers, minimaal anderhalve meter. Maar door de snelheid van fietsers liefst meer, aldus het voorstel dat binnenkort door de gemeenteraad behandeld zal worden. Om het in acht nemen van voldoende afstand optimaal te faciliteren is er op drukke fietsroutes meer ruimte nodig. Mogelijke maatregelen voor fietsers zijn volgens de partij: 

• Het verbeteren van fietsstroken qua ruimte en veiligheid;
• Fietsstraten; 
• Fietsers op de rijbaan (indien de veiligheid dat toestaat); 
• Aanpassing van de verkeerslichten en het tijdelijk uitzetten verkeerslichten; 
• Het vergroten van de opstelruimte; 
• Oog voor herkenbare routes en extra aandacht voor fietsomleidingsborden indien nodig.

Het openbaar vervoer staat onder druk omdat het zich slecht verhoudt tot de anderhalvemeterrichtlijn, constateert De Laat. Op drukke wachtlocaties zou daarom gekeken moeten worden naar mogelijkheden om meer ruimte te maken. Meer plek voor OV-reizogers, voetgangers en fietsers gaan 'mogelijk' ten koste van de beschikbare ruimte voor de auto, onderweg of geparkeerd, aldus het initiatief. Daarom zouden extra maatregelen noodzakelijk kunnen zijn om te voorkomen dat de stad vastloopt. De verkeersveiligheid staat daarbij voorop.

Communicatie en handhaving

De Laat meent met 'heldere communicatie over afspraken en communicatie-uitingen gericht op gedragsverandering en omgevingsmanagement' Zaankanters wel zo ver te kunnen krijgen dat ze zich aanpassen aan alle veranderingen die op hen afkomen wanneer de plannen van GroenLinks werkelijkheid worden. Al ziet ook hij dat 'toezicht en handhaving noodzakelijk zijn' bij veel van deze maatregelen, zodat alvorens tot invoering over te gaan steeds zal moeten worden gekeken naar de beschikbare capaciteit om toe te zien op de naleving van de nieuwe regels.

Structurele maatregelen die ook na corona waarde blijven houden hebben wat GL betreft voorrang op tijdelijke, 'aangezien er best wat kosten mee gemoeid zijn en we liever maatregelen uitvoeren die blijvend een positieve bijdrage leveren aan de leefbaarheid en mobiliteit van de Zaankanters'. Ingrepen in de bestaande situatie met het oog op de coronaregels moeten echter ook relatief eenvoudig omkeerbaar zijn. De Laat stelt ook voor om een top tien samen te stellen van drukke plekken en hiervoor maatregelen op maat uit te voeren en te monitoren of die helpen om het doel te bereiken.