Ecoloog legt zich niet neer bij gebrek aan biodiversiteit in Het Kalf

Het gaat in Zaanstad te hooi en te gras over biodiversiteit zonder dat er eigenlijk een goed begrip is wat je daar nu onder moet verstaan. De herinrichting van de Zaandamse woonwijk Het Kalf is er een goed voorbeeld van, schrijft een bezorgde lokale ecoloog aan de gemeenteraad. Uitheemse planten wat de klok slaat.

'De plantvakken die er waren zijn voor het grootste deel afgegraven en later opnieuw ingeplant. Een gouden kans om de biodiversiteit te versterken zou je zeggen.' De biodiversiteitswaarde - welke functie hebben de verschillende organismen (planten / dieren / schimmels en dergelijke) in het geheel en op elkaar - is echter te verwaarlozen, aldus een bezorgde brief aan de gemeenteraad. Bijna 100 procent van de nieuwe aanplant in Het Kalf is uitheems en komt bijvoorbeeld uit Azië en Noord-Amerika en dat betekent dat insecten en andere ongewervelden, maar ook vogels en zoogdieren de planten niet herkennen. En links laten liggen.

Invasieve soorten

Verder is van deze uitheemse aanplant rond 30 procent invasief (waaronder mahonie) 'en wordt als zodanig vermeld op de website van de Nederlandse Voedsel- en Waren Autoriteit

, stelt de deskundige. Het college liet eerder op vragen van de Partij voor de Dieren weten niet van plan te zijn de beplanting in Het Kalf aan te passen

, omdat die nu eenmaal in de aanbesteding is vastgelegd. Invasieve exoten verdringen inheemse planten en ontwrichten ook ecosystemen. De ecoloog telde er in totaal 6000 stuks voor Het Kalf alleen al en heeft een melding gedaan bij de NVWA om te toetsen of de toezichthouder dit een wenselijke ontwikkeling vindt. 'Men heeft een onderzoek gestart, waar ik als burger helaas geen terugkoppeling van krijg.'

Niks voor broedvogels

Ook de inrichting van de plantvakken staat de ecoloog niet aan: ze zijn meestal eenvormig ingericht met één of twee soorten. 'Daarnaast zijn het veelal eendimensionale structuren zonder gelaagdheid en ook laagblijvend waardoor het geheel totaal ongeschikt is als biotoop voor onder andere broedvogels. Je vind er dan ook nauwelijks leven in.' Bovendien zijn veel plantvakken die voorheen 'een geweldig assortiment struiken en bomen hadden' nu ingezaaid met gras. En err zijn 150 bomen uit het straatbeeld verdwenen, die zijn herplant in het Jagersveld, waar ze niet nodig zijn om verkoeling te geven in een versteende ruimte.

De aanschaf van inheemse soorten hoeft niet structureel veel duurder te zijn dan import, volgens de briefschrijver. 'Oer-Hollandse soorten zoals liguster, taxus en hulst zitten in dezelfde range qua kostprijs en dit zal waarschijnlijk voor veel meer soorten gelden, De beschikbaarheid kan wel een issue zijn, omdat vele andere gemeenten wel het licht hebben gezien en massaal inheems plantmateriaal aanschaffen.'

Onderzoek en gesprek

Van slechts een paar inheemse soorten wordt vermoed dat ze het moeilijk kunnen krijgen door het veranderende klimaat, zoals de beuk en de lijsterbes. Floron is samen met andere organisaties zoals de Vogelbescherming en de NVWA een publieksactie

gestart om de bewustwording bij burgers en overheden te vergroten waar het gaat om de aanplant van onwenselijke soorten. Die lijkt het Zaanse college nog niet bereikt te hebben. 'Er is door de raad vier keer een miljoen euro uitgetrokken om de biodiversiteit te verstreken. Op deze manier is dat weggegooid geld. Ik ga op korte termijn in gesprek met de verantwoordelijk wethouder (Wessel Breunesse, red.) en ik verwacht dat er een herstelplan komt voor Het Kalf (en wellicht andere wijken) om de biodiversiteit terug te halen,' laat de deskundige weten.